13 Nisan 2017

AŞIRILIK VE ORTA YOL

Aşırılıktan Uzak Durmak Orta Yolu Tutmak

Ayet-i kerimede Yüce Rabbimiz şöyle buyuruyor:

وَكَذٰلِكَ جَعَلْنَاكُمْ اُمَّةً وَسَطاً لِتَكُونُوا شُهَدَٓاءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَه۪يداًۜ وَمَا جَعَلْنَا الْقِبْلَةَ الَّت۪ي كُنْتَ عَلَيْهَٓا اِلَّا لِنَعْلَمَ مَنْ يَتَّبِـعُ الرَّسُولَ مِمَّنْ يَنْقَلِبُ عَلٰى عَقِبَيْهِۜ  وَاِنْ كَانَتْ لَكَب۪يرَةً اِلَّا عَلَى الَّذ۪ينَ هَدَى اللّٰهُۜ وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُض۪يعَ ا۪يمَانَكُمْۜ اِنَّ اللّٰهَ بِالنَّاسِ لَرَؤُ۫فٌ رَح۪يمٌ

"İşte böylece sizin insanlığa şahitler olmanız, Resûl'ün de size şahit olması için sizi mutedil bir millet kıldık. Senin yöneldiğin yeri (Kâbe'yi) biz ancak Peygamber'e uyanı, ökçeleri üzerinde geri dönenden ayırdetmemiz için kıble yaptık. Bu, Allah'ın hidayet verdiği kimselerden başkasına elbette ağır gelir. Allah sizin imanınızı asla zayi edecek değildir. Zira Allah insanlara karşı şefkatli ve merhametlidir."[Bakara, 2/143]
Hadis-i şerifte ise Sevgili Peygamberimiz (SAV) şöyle buyurmaktadır:
“Dinde aşırı gitmekten sakının, sizden öncekiler aşırılıkları yüzünden helak oldular.”[Ahmed b. Hambel, 1, 215]
Bu ayet-i kerime ve hadis-i şerif; bizlere önemli bir sorumluluk yüklemektedir. Bu daha hayırlı, daha adil, daha dengeli ve istikamet üzere olma anlamına gelen “vasat ümmet” olma sorumluluğudur. “Vasat Ümmet”; "ifrat ve tefritten" yani aşırılıktan uzak durarak, inancında, ahlakında, her türlü tutum ve davranışında doğruluk, dürüstlük ve adalet çizgisinde kalmayı başaran, dengeli, sağduyulu, ölçülü ve uyumlu toplum demektir.
Vasat olmanın zıddı ifrat ve tefrit üzere olmaktır. İfrat, bir işi gereğinden fazla yapmak, tefrit ise bir işi gereğinden daha az yapmak anlamına gelmektedir. Her iki durum da makul olmayan, dinimizce hoş karşılanmayan davranış biçimidir.
Yüce Dinimiz İslam; yeme, içme, giyim, kuşam, ibadet gibi dinî ve dünyevî her konuda aşırılıktan uzak durarak, orta yol üzere olmayı tavsiye etmistir. Harcamalarımızda aşırıya gidip israfa sebebiyet veremeyeceğimiz gibi, cimrilik edip Allah yolunda infakta bulunmaktan da geri duramayız.
Rabbimiz, Furkan Suresi’nde;

وَالَّذ۪ينَ اِذَٓا اَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَلَمْ يَقْتُرُوا وَكَانَ بَيْنَ ذٰلِكَ قَوَاماً

"Yine o iyi kullar, harcama yaptıkları zaman ne saçıp savururlar ne de cimrilik ederler; harcamaları bu ikisi arasında mâkul bir dengeye göre olur."  [Furkan, 25/67]
takva sahibi insanların özelliklerinden bahsederken “Onlar infak ettikleri zaman ne israf ederler ne de cimrilik. Bu ikisi arasında orta bir yol tutarlar” ifadesi ile bu önemli hususa dikkatlerimizi çekmiştir. Aynı şekilde söz ve davranışlarımızda da aşırılıktan uzak durmalı, sonradan pişman olacağımız bir tavır içerisinde olmamalıyız.
Her konuda bizim için üsve-i hasene, yani en güzel örnek olan Allah Resulü (SAV) hem dini hem de dünyevi işlerinde ideal bir denge içerisinde hayatını sürdürmüştür. O, bir sözünde;
“Orta yolu tutunuz, amellerinizi mükemmelleştirmeye ve Allah´a yakın olmaya gayret ediniz.”[Buhârî, Rikâk 18] 
tavsiyesiyle bizlere ifrat ve tefritten uzak, itidal üzere yaşamamız gerektiğini öğretmiştir.
Uzun vadede mutlu ve huzurlu bir hayat, ifrat ve tefrit gibi iki aşırı uç noktayla değil, orta yol dediğimiz itidal üzere yaşamakla mümkündür. Onun için Müslümanlar olarak bize yakışan, söz ve davranışlarımızda, ibadet hayatımızda, haddi aşmaktan, taşkınlık yapmaktan uzak durup, itidal üzere yaşama gayreti içerisinde olmaktır.
Cumanız mübarek, dua ve ibadetleriniz makbul olsun.

Not: Bu yazı hazırlanırken Diyanet İşleri Türk İslam Birliği yayınlarından faydalanılmıştır.
Bu yazı, cuma, cuma hutbesi, islamda aşırılık, aşırılık ile ilgili sözler, dinde aşırılık ile ilgili ayetler, islamda aşırılık yoktur vaaz, dinde orta yol ne demek, ifrat tefrit nedir, aşırılıktan kaçınmak ile ilgilidir.

0 YORUM:

Yorum Gönder