24 Temmuz 2017

MÜSLÜMAN NASIL OLMALI

"Bu yazıda; İmam-ı Gazalî Allah korkusu, Ana babaya itaat, Söz söyleme, Ağırbaşlılık, İnsanlara karşı davranış" hakkında öğütleri bulacaksınız.

Bu bölümde İmamı Gazali'nin "Allah korkusu, Ana babaya itaat, Söz söyleme, Ağırbaşlılık, İnsanlara karşı davranış" hakkında öğütlerini bulacaksınız.

İmam-ı Gazalî, İslâm eğitim ve ahlâkı üzerinde yenilik getirmiş ve İslâmın özünden uzaklaşma yoluna girmiş olan Müslümanları ahlâkî eğitime tabi tutmuştur. En mühim eseri olan İhyâu Ulûmi'd-Din, başta iman ve ibadet olmak üzere, ahlâk sahasında çok ciddî bir hizmet görmüş, dokuz asırdır tazeliğinden bir şey kaybetmemiştir.

İmâm-ı Gazalî'yi halka tanıtan hacimce küçük, fakat tesiri bakımından büyük olan eseri;


"Eyyühe'l-Veled" olarak bilinen ve dilimizde "Ey Oğul" şeklinde bilinen eseridir.

Bu eserde, bir Müslümanın Yirmi Dört Saati'ni en iyi, en doğru ve en güzel biçimde yaşaması dolayısıyla ömrünü en güzel biçimde tamamlaması için öğütler sıralanmaktadır.  

Bu bakımdan Gazali, "Ey oğul"un pîri ve üstadıdır. Bu alanda yapılmış olan çalışmanın ilki ve en mükemmelidir. Diğer çalışmalar büyük ölçüde bu kitabın üzerine bina edilmiştir.

Birçok dünya diline çevrilen, UNESCO tarafından da yayınlanan Ey Oğul, batıda ve doğuda okuma rekoru kıran bir eserdir. "Müslümanın yirmi dört saati" demek olan bu kitap, ayrıca bir öğüt ve nasihatler bütünüdür.

Bu çeşit çalışmaların tamamında olduğu gibi, İmam-ı Gazalî'nin bu eserinin baş kısmında iman ve İslâmın esasları ile birlikte, ibadet konuları işlenmektedir. 

Ancak burada sadece ahlâkî bölümleri ve insan eğitimine yönelik kısımlarından;

"Allah korkusu, Ana babaya itaat, Söz söyleme, Ağırbaşlılık, İnsanlara karşı davranış" hakkında öğütleri bulacaksınız.



"Eyyühe'l-Veled" / "Ey Oğul"


1- Allah'tan kork

Ey oğul!
Allah'tan nasıl korkulması gerekiyorsa öyle kork. Ona kulluk görevini gereği gibi yap. Haram kıldığı şeylerden mümkün olduğu nisbette kaçın. Allah'ın saadete uzanan yolundan ayrılma. Hayatını düzene sokan emirlerini sakın ihmal etme ki, yaşayışın sıhhat bulsun, gözlerin aydın olsun.Çünkü gizli ve kapalı hiçbir şey Allah'tan gizli ve kapalı değildir.
2- Babana itaat et

Ey oğul!
Senin hayatını renk katmak için güzel belgeler koydum. Onları korur ve dediklerime kulak verir, günlük yaşayışını ona uydurursan hükümdarların gözleri ve gönülleri sana karşı ilgiyle dolup taşacaktır.O halde şu anda da, bundan sonra da babana itaat et.
3- Boş sözden uzak dur

Ey oğul!
Aklının hemen kabul etmeyeceği şeyi söyleme. Lüzumsuz lâftan, çok gülmekten, şaka ve alaya almaktan, din kardeşinle tartışmaktan sakın.Böyle yapmak saygıdeğerliği götürür, kin ve düşmanlık kapılan açar.
4- Ağırbaşlı ol

Ey oğul!

Ağırbaşlı, terbiyeli, saygılı ve nezaketli olmaya çok dikkat et ve itina göster. Ancak böyle yaparken gurura kapılma. Sonra senden bu sıfatla söz edilir.
Halka tepeden bakma. Sonra senden bu sıfatla bahsedilir.
5- Herkese hoşnut davran

Ey oğul!
Dostuna da düşmanına da hoşnutluk göster.Başkasına eza ve cefa etmekten kendini alıkoy ve bunu onlardan korkup ürktüğün için de yapma. Sadece iyi bir huy olduğunu düşünerek öyle davran.
6- Ortayolu tut

Ey oğul!
Bütün işlerinde orta yolu tut. Çünkü işlerin en hayırlısı orta yoldur. Az konuş. Karşılaştığın her Müslümana selâm ver.
7- Yürüyüşüne dikkat et

Ey oğul!
Ölçülü adımlarla yürü, ayaklarını yerde sürükleyerek yürüme. Sağa sola baka baka yürüme.Etrafı rahatsız ederek, başını şunun bunun kapısına doğru döndürme.

Bu yazı, imam gazali hazretleri sözleri, imam gazali ey oğul, müslümanın yirmi dört saati, müslümanın 24 saati nasıl olmalı, bir müslümanın sosyal ilişkileri nasıl olmalıdır, ana babaya itaat ile ilgilidir.